ZA : " TARİH BİLİNCİMİZ ÜZERİNE..."

NOSTALJİ'DEN KALAN YAZILAR

Av. Zihni ASLAN'ın Kaleminden;

"OSMANLI BELGELERİNDE KARAHİSAR-İ ŞARKİ SANCAĞI

VE

TARİH BİLİNCİMİZ ÜZERİNE "

"Sevgili Şebinkarahisarlılar ;

TÜRK TARİH KURUMU yayınlarından haberiniz var mı ? Sayın FATMA ACUN imzalı çıkan kitapta geçmişimizle ilgili çok şeyler buldum. Biz ne idik ,ne olduk , nereye gidiyoruz ? derken DÜŞÜNDÜM kendimizle de yüzleşmemiz gerekir değil mi? Çoğumuz kendimizle bırakın yüzleşmeyi olumsuz yanlarımızın dile getirildiğinde dahi yüzümüzü buruşturur salt gerçeklerle karşılaşmaktan adeta kaçarız.

Dünyada emsalsiz biçimde arşivleme yapan atalarımız 1453 yılından itibaren ŞEBİNKARAHİSARIMIZDA "Tahrir Defterleri "ne o civarda yaşayan müslüman olan olmayan ne varsa evini barkını keçisine , koyunlarının sayısına hatta meyve veren ağaçlarına , bekar evli olmalarına göre her şeyi kaydetmişlerdir..Amaç her ne kadar vergilendirme olsa da günümüze ışık tutması açısından son derece önemlidir. YÜZLEŞMEK HER KONUDA AMA GİZLİ SAKLI KALMADAN HER KONUDA yapalım ama birtakım gerçeklerimizi göz ardı etmeden.

Tarihimizi öğrenmekte öyledir. Sanırım eğitim öğrenim hayatımızda hep geçmişte kalan şahsiyetlerin ve vakıaların hep iyi yanlarını almışız. Hep kahramanlıkları öğrenmişiz. Gavurları ! nasıl tepelediğimizi öğrenmişiz de bu toprakların asıl sahiplerinin nelere maruz kaldıklarını asla öğrenmemişiz. Az çok yabancı kaynaklardan öğrenebildiklerimizde sınırlı kalmış, bir takım bilgiler de sansür e uğramıştır. ANADOLU TÜRKMENLERİNİN maruz kaldıkları muameleler ,kıyımlar asla öğrenilememiştir. Konumuz Karahisari Şarki Sancağı olduguna göre bizi ilgilendiren hususlara değinelim

İstanbul Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Osmanlı Arşivlerinde muhafaza edilen 37 nolu 1485 tarihli TAHRİR defteri" SAMSUN- KOYLUHİSAR- KARAHİSARİ ŞARKİ - ŞAPHANELERİNİN kayıtlı olduğu 888 sahifelik defter olduğu

,Şebinkarahisarımız 788-888 sayfaları arasında anlatıldığı, 1600, Nahiyelerde yaşayanlar isim isim malı mülkü evli bekar olup olmadıkları yazılıdır.17 yüzyıl ortalarına dek ERZURUM EYALETİNİN 27 SANCAĞINDAN NÜFUS VE YOĞUNLUK OLARAK 3 numaralı SANCAK OLDUĞU

Yazımların yani TAHRİR DEFTERLERİNİN , 1520 YILINDA İKİNCİSİ ,1547 YILINDA ÜÇÜNCÜSÜ,1567 YILINDA DÖRDÜNCÜSÜNÜN YAZILDIĞI, 1613 YILINDA BEŞİNCİ TAHRİRİN YAZILDIĞI söz konusu defterlerin halen Osmanlı Arşivlerin de muhafaza edildiği

ŞEBİNKARAHİSARA 14 nahiyenin bağlı olduğu mesela (Kınık,Saraycık köylerinin bulunduğu GÜDÜL , Güvercinlik ,Darabul ,Yumurcak taş köylerinin bulunduğu GAVEZİT, Kozluca,BAYRAMKÖY,KARAAĞAÇ köylerinin bulunduğu EMLAK nahiyeleri ilk tahrir defterinde (37 nolu) açıkca görülmektedir.

Şebinkarahisar merkez ve civar köylerinin Serasker ALİ Bey'e ve çeşitli TIMAR sahiplerine verildiği FATİH SULTAN MEHMED 'in 1473 yılında OTLUKBELİ savaşına giderken Şebinkarahisar 'ı FETİH SIRASINDA Şebinkarahisar ve civar köylerde büyük tahribat ve yıkımların olduğu direnen birtakım gayri müslimlerle çıkan savaşlarda,. fetih sırasında merkezde çoğunluğun gayri müslüm olması nedeni ile şehrin teslim olmasından sonra merkeze bir gurup müslüman ın yerleştirildiği, bunu dışında dokunulmıyan yerlerde olduğu mesela tamamı gayrimüslimlerden oluşan Şaphane köyleri(Rum dönemlerinden beri işletilen ve dericilikte kullanılan Şap madenin çıktığı yerleşim birimleri Şaplıca gibi köyler) fetih sırası olaylardan hiç etkilenmediği buralara dahi Müslüman türk nufuslarının yerleştikleri. Gereçek şu ki Kalenin fethi aşamalarında civar yerleşim alanlarına mezralara köylere 300- 400 sene önce yerleşen TÜRKMENLERİN zarar gördükleri ,

Kalenin fethi de çok ilginç şekilde zikredilmiştir. Kalede başka TÜRK beyi DARA beyin mukim olduğu kayıtlıdır. , Bu şu demektir " Şebinkarahisar Kalesi önceden Osmanlı yönetimiden ayrı olan başka bir TÜRK beyi tarafından zaptedilmiştir" Osmanlı yönetimine katılım böylece Fatih tarafından KALE nin şavaşsız teslim alınması ve bin kişilik gurubun bırakılarak sefere devam edilmesi ile sonuçlanmıştır (TARİHÇİ İBN-İ KEMAL , Colin Imber OTTOMAN EMPİRE 1300-1481)

Sözün özü Tarihimizi bilelim ama okuyalım selam ve saygılarımla

KAYNAKÇA.:

1- ANADOLUDA AŞİRETLER CEMAATLER-OYMAKLAR 2009 bası 6 cilt (Yusuf Halacoğlu) TÜRK TARİH KURUMU YAYINLARI

2- KARAHİSAR-I ŞARKİ VE KOYLUHİSAR KAZALARI ÖRNEĞİNDE OSMANLI TAŞRA İDARESİ (1485-1569) FATMA ACUN 2006 Bası

ANKARA TÜRK TARİH KURUMU yayınları ( not: meraklıları anılan yerden temin edebilirler)

05 Kasım 2009

Kör Memedoğlu

Zihni Aslan

yazar

www.sebinmedya.com "